Tijdens de lunchpauze had Janneke nog een gaatje vrij in haar agenda voor een interview. Ze vertelt graag over haar werk als gedragswetenschapper in Deurne, ze heeft een driedelige functie en daarmee een drukke agenda. Met een grote glimlach vertelt ze dat juist daarom deze functie bij haar past: “Geen dag is hetzelfde, ik voer gesprekken met jongeren, begeleid jeugdwerkers op de groep en denk mee aan de koppeling tussen het beleid en de praktijk. Juist de variatie van deze functie vind ik heel leuk.”
Zien hoe het écht gaat
Janneke begon in 2008 met werken op een crisisgroep in Helmond. Ze had haar opleidingen al afgerond, maar wilde eerst de praktijk leren kennen. “Ik wilde gewoon even zien hoe het echt ging. Wat jongeren nodig hebben, hoe ze reageren en hoe de systemen om hen heen werken. Ik heb zoveel geleerd door in de praktijk te werken.” Vanuit daar groeide haar loopbaan verder in de jeugdzorg: ambulant werk, begeleiding op scholen, jongeren begeleiden in Frankrijk, later werkte ze bij de gemeente Deurne als gezins- en jongerencoach, en als gedragswetenschapper, tot ze haar weg terugvond naar de groep, bij Pactum.
Flexibiliteit
Als Janneke vertelt hoe haar werkdag eruitziet, lacht ze bijna verontschuldigend: “Mijn dag is vaak onvoorspelbaar. Soms lijkt het rustig, en dan gebeurt er iets: er is iets op school, een jongere is overstuur, of gebeurt er iets in het team waardoor alles verschuift.” Juist deze flexibiliteit maakt Janneke enthousiast, ze probeert wanneer het kan naar de groep te gaan. “Vanochtend ging ik even langs, ik klets met collega’s maar zie ook gelijk hoe het gaat: er komt een jongen boos terug van school, ik zie dat iemand half slapend de dag in wordt geduwd.” Ze glimlacht: “Op die momenten kan ik even een gesprekje aanknopen. Soms is dat in twee minuten, maar dit kan ook een half uur zijn. Collega’s en jongeren zien mij ook gewoon, niet alleen als er iets mis is.”
Alles vloeit in elkaar over
“Toen ik vanochtend terugkwam van de groep had ik een overleg met een operationeel manager. Daarna bel ik verwijzers over vervolgplekken, pas ik behandelplannen aan, maak ik opdrachten voor mijn eigen training en als het even kan open ik mijn mailbox om later naar een gesprek te gaan op school met de orthopedagoog. Alles vloeit eigenlijk in elkaar over.” Voor Janneke is het ritme van de dag precies dat van haar functie: meebewegen, schakelen, observeren en beslissen. “Juist dat het onverwachts is, daar geniet ik van. Dat ik onderweg naar kantoor nog kan besluiten: ik loop even de groep op. En dat ik daar dan een jongere voorbij zie komen, die op dat moment écht even een gesprekje nodig had.” Nabijheid is voor Janneke geen taak, het is haar manier van werken.
“We moeten als collega’s samen kunnen lachen. Dat hebben we nodig om te relativeren. Hier heerst wel een mentaliteit van: altijd wel een manier vinden en niet zomaar opgeven.”
Teamcoaching
Soms komen teams in situaties die spanning veroorzaken, bij henzelf en soms ook bij de jongeren. Janneke omschrijft het gevoel dat je niet voldoende van betekenis lijkt te zijn, hoe hard je ook werkt. “Bijvoorbeeld een meisje dat veel nabijheid vraagt: veel gesprekken en bevestiging. Daarnaast staat een team dat al wekenlang probeert daarop aan te sluiten, maar uitgeput raakt. Dan gaat het niet alleen om wát ik zeg, maar ook om hóe: ’Hoe komen we tot een plan dat haalbaar en uitvoerbaar is op de groep? Hoe kan ik oog hebben voor het zware werk, met erkenning en aandacht voor de jeugdzorgwerkers?’ Vaak weten zij zelf al heel goed hoe ze iets moeten aanpakken, zij kennen de jongeren het allerbeste!”
Niet zomaar opgeven
Janneke werkt tegelijk in meerdere teams: de open behandelgroep, het ambulant team, het team gedragswetenschappers en het aanmeldteam. Elk team brengt iets anders, maar de cultuur is overal voelbaar. “Er is hier zóveel collegialiteit. Mensen zijn betrokken. Ze vragen hoe het gaat. Komen terug op dingen die mis zijn gelopen. Ze laten je niet alleen.” Volgens Janneke is in dit werk humor en de juiste mentaliteit heel belangrijk: “We moeten als collega’s samen kunnen lachen. Dat hebben we nodig om te relativeren. Hier heerst wel een mentaliteit van: altijd wel een manier vinden en niet zomaar opgeven.” Dat geldt niet alleen voor de jongeren, maar ook voor elkaar. Teams zijn hecht, collega’s zijn betrokken, en er is ruimte voor plezier. “Het zijn gewoon héle leuke mensen. Ze zijn empathisch, betrokken en er is ruimte om te keten op zijn tijd. Dat maakt het werk luchtiger, en dat heb je soms écht nodig.”
“Je bent nooit uitgeleerd”
Als je haar vraagt wat ze het allerleukst vindt aan haar werk noemt Janneke gelijk de inhoud en het contact. Maar daarnaast staat ook het blijven leren: “Ik kom bijna maandelijks situaties tegen waarvan ik denk: dit heb ik nog nooit meegemaakt. Dat niet-weten, daar moet je mee om leren gaan. Dat vraagt zelfvertrouwen en soms lef. Het is in dit vak belangrijk te blijven ontwikkelen, open te staan voor nieuwe inzichten, feedback, nieuwe methoden en bovenal voor jongeren die je een spiegel voor kunnen houden.”
Voor nieuwe collega’s
Een nieuwe collega moet flexibel zijn: “Je agenda gaat zelden zoals je denkt. Je moet kunnen omgaan met het niet-weten en willen blijven leren. Maar als je dat kunt, dan is dit zo’n bijzonder vak. Dan is dit misschien wel het mooiste werk dat er is.”
In Horn en Venlo zoeken we nog een nieuwe collega gedragswetenschapper. Ben jij flexibel, blijf je graag leren en zie je het wel zitten om te werken in het Gedragswetenschappersteam van Pactum? Je kan altijd een informeel gesprek aanvragen voor meer informatie.